بسم اللّه الرحمن الرحيم الحمد للّه ربّ العالمين و العاقبة للمتّقين ، و الصلاة و السلام على انبيائه و اوليائه خير خلقه ، و على آلهم و اصحابهم الطيّبين الطاهرين . ( 1 ) امّا بعد ، چنين گويد اضعف ضعفا و خادم فقرا ، عزيز بن محمّد النسفى ، كه جماعت درويشان - كثّرهم اللّه - ازين بيچاره درخواست كردند ، كه مىبايد كه در آفرينش ارواح 88 و در مراتب ارواح و در نزول و عروج ارواح بر قاعده و قانون اهل شريعت رساله‌ئى جمع كنيد و بيان كنيد كه روح انسانى كمال خود را به نهايت كمالات مىتواند رسانيد و مقام خود را كه بعد از مفارقت قالب بازگشت وى به آن خواهد بود به نهايت مقامات مىتواند رسانيد يا كمال او مقدّر است ، و مقام او مقدّر است ، و از آنچه تقدير رفته است به سعى و كوشش زيادت نمىتواند كرد ، و ديگر بيان كنيد كه تقدير خداى خود چيست . درخواست ايشان را اجابت كردم و از خداوند تعالى مدد و يارى خواستم تا از خطا و زلل نگاه دارد . انّه على ما يشاء قدير و بالاجابة جدير . فصل اول در بيان آنكه آدمى مركب از روح و قالب است و در بيان سه طايفهء آدميان ( 2 ) بدانكه - اعزّك اللّه فى الدارين - كه آدميان درين عالم سفلى مسافراند از جهت